Czym jest warsztat pletarski
Warsztat pletarski (ang. knitting loom, kółko pletarskie) to narzędzie z kołeczkami ustawionymi w kole, owalu lub rzędzie, na których dziergane są oczka za pomocą specjalnego szydełka. W przeciwieństwie do klasycznego dziergania na drutach, warsztat pletarski nie wymaga koordynacji dwóch drutów — oczka nawijane są wokół kołeczków i przekładane szydełkiem.
Warsztaty pletarskie są popularne wśród początkujących, dzieci i osób z artretyzmem lub ograniczoną ruchomością rąk, ponieważ ruchy są prostsze i mniej męczące. Ale nie są tylko dla początkujących — na warsztatach można dziergać czapki, skarpety, szaliki, koce czy swetry.
Rodzaje warsztatów pletarskich
Warsztat okrągły — kołeczki w kole. Najczęstszy typ. Do czapek, komin i dziergania w kole. Średnica określa rozmiar wyrobu — małe koło dla dziecięcej czapki, duże dla dorosłej.
Warsztat długi (rake loom) — kołeczki w jednym rzędzie. Do szali, kocy i dziergania tam i z powrotem. Długość warsztatu = maksymalna szerokość wyrobu.
Warsztat regulowany — kołeczki można dodawać i usuwać. Uniwersalny — jeden warsztat do różnych projektów.
Warsztat afgański (S-loom) — esowaty kształt do szerokich projektów (koce). Oszczędza miejsce w porównaniu z długim prostym warsztatem.
Jak dziergać na warsztacie — podstawowy sposób
E-wrap (podstawowe nawijanie)
Krok 1: Nici nawiń wokół każdego kołeczka w kształcie E (z przodu, w lewo dookoła, do tyłu). Przejdź całe koło/rząd.
Krok 2: Nawiń drugi rząd w ten sam sposób — na każdym kołeczku masz teraz 2 pętelki.
Krok 3: Szydełkiem przeciągnij dolną pętelkę przez górną i przez kołeczek w dół. Na kołeczku zostanie 1 pętelka. Powtórz na każdym kołeczku.
Krok 4: Nawiń kolejny rząd i ponownie przeciągaj. Dzianina rośnie w dół z kołeczków.
Rozmiar warsztatu i przędza
| Rozstaw kołeczków | Przędza | Typowe zastosowanie |
|---|---|---|
| Mały (small gauge, 10 mm) | Cienka, sport, DK | Skarpety, rękawiczki |
| Średni (regular gauge, 13 mm) | Worsted, aran | Czapki, szaliki |
| Duży (large gauge, 19 mm) | Bulky, super bulky | Koce, szybkie projekty |
Zalety i wady warsztatów
Zalety: Łatwe dla początkujących, delikatne dla rąk i stawów, równomierne ściegi bez doświadczenia, dobre dla dzieci, przenośne.
Wady: Ograniczony rozmiar wyrobu (zależy od warsztatu), mniej wzorów niż na drutach, wolniejsze niż doświadczony dziergacz na drutach, ściegi mają specyficzną teksturę (ścieg z warsztatu ≠ ścieg z drutów).
