Tunus tığ işi nedir
Tunus tığ işi (İngilizce tunisian crochet, afghan tığ işi) klasik tığ işi ve örgü arasında bir tekniktir. Ucu durdurucu olan özel uzun tığ (Tunus tığı) kullanılır ve çalışma iki geçişte yapılır — ileri ve geri geçiş. Sonuçta ortaya çıkan doku normal tığ işinden daha sıkıdır ve dokuma malzemeyi andırır.
Tunus tığ işi bazen "afghan tığ işi" olarak adlandırılır, çünkü geleneksel olarak Afghan battaniye yapımında kullanılırdı. Bugün battaniye, şal, yastık ve giysilerde karşılaşırsınız.
Neye ihtiyacınız var
Tunus tığı — normal tığdan daha uzun (30–40 cm) düz gövdeli ve ucu durdurucu, böylece ilmekler düşmez. Geniş projeler için kordonlu tığlar da vardır (dairesel şiş gibi). Boyutu ipliğin önerdiğinden 1–2 numara büyük seçin — Tunus tığ işi daha sıkı olma eğilimindedir.
İplik — herhangi bir iplik, ancak düz iplik (pamuk, akrilik, merino) dikiş yapısını daha iyi gösterir. İlk projelerinizde çok tüylü iplikten kaçının.
Temel Tunus dikişi (Tunisian Simple Stitch / TSS)
İleri geçiş (Forward Pass)
İstenilen uzunlukta zincir ile başlayın. Tığı tığdan ikinci zincir ilmeğine sokun, ipliği yakalayın ve ilmeği çekin — tığda bırakın. Her zincir ilmeği için sonuna kadar tekrarlayın. İleri geçişin sonunda tığda kaç dikişiniz varsa o kadar ilmek bulunur.
Geri geçiş (Return Pass)
İpliği yakalayın ve tığdaki ilk ilmekten geçirin. Sonra tekrar tekrar ipliği yakalayın ve iki ilmekten geçirin — tığda 1 ilmek kalana kadar sıranın sonuna kadar. Geri geçiş her zaman aynı görünür, dikiş tipine bakılmaksızın.
Sonraki sıralar
Sonraki sıraların ileri geçişi için tığı önceki sıranın dikey çubuğunun (vertical bar) altına sokun, ilmeği çekin ve tığda bırakın. Sonuna kadar tekrarlayın. Geri geçiş her zaman aynıdır.
Diğer Tunus dikişleri
Tunisian Knit Stitch (TKS) — tığı dikey çubukların altına değil aralarına (boşluğa) sokun. Doku örgüyü andırır — ön yüzde düz "V" şekli. Kazak ve şal için popüler.
Tunisian Purl Stitch (TPS) — ipliği öne (işin önüne) atın, tığı TSS'deki gibi dikey çubuğun altına sokun. Doku örgünün ters yüzünü andırır. TKS ve TPS kombinasyonu örgü benzeri desenler oluşturur.
Tunisian Full Stitch — tığı tüm ilmeğe (dikey çubuğun altına ve arkasındaki yatay ipliğin de arkasına) sokun. Daha sıkı doku, battaniye ve altlık için uygun.
Tunus işi neden kıvrılır ve nasıl çözülür
Tunus tığ işinin tipik problemi — bitmiş iş kıvrılır (curling). Buna ileri ve geri geçiş arasındaki eşitsiz gerilim neden olur. Çözümler:
Daha büyük tığ — en basit çözüm. Aynı iplikle normal tığ işinden 1–2 numara büyük tığ deneyin.
Blokaj — bitmiş ürünü ılık suya batırın, havluda sıkın ve altlığa iğnelerle doğru şekilde gerin. Kuruduktan sonra şeklini korur.
Dikiş kombinasyonu — TSS ve TPS'yi değiştirin (örgüdeki düz ve ters ilmek gibi). Gerilim eşitlenir ve iş kıvrılmaz.
Yeni başlayanlar için projeler
Şal — düz sıralar ileri geri Tunus tığ işi için idealdir. TKS dikişiyle şal deneyin — örgü gibi görünecek.
Tutacak — temel TSS dikişiyle küçük kare. Tekniği geliştirmek için hızlı proje.
Şeritli battaniye — farklı dikiş ve renklerde uzun şeritler tığlayın, sonra dikin. Şeritler geniş parçalar kadar belirgin kıvrılmaz.
Tunus tığ işi vs. normal tığ işi
| Özellik | Tunus tığ işi | Normal tığ işi |
|---|---|---|
| Tığ | Uzun, durduruculu | Kısa, standart |
| Geçişler | 2 (ileri + geri) | 1 geçiş = 1 sıra |
| Doku | Sıkı, kumaş benzeri | Dikişe bağlı |
| Kıvrılma | Evet (çözülebilir) | Minimal |
| İplik tüketimi | Yüksek | Düşük |